Vautmans: “Oekraïne steunen, maar niet ten koste van onze boeren”

Europees Parlementslid Hilde Vautmans verwelkomt bijzondere landbouwregels bij toetreding Oekraïne

Straatsburg – Europees Parlementslid Hilde Vautmans (Renew Europe, Anders) is tevreden met het voorstel van de Europese Commissie om bij een toekomstige toetreding van Oekraïne bijzondere regels te laten gelden voor de landbouw. Eurocommissaris voor Uitbreiding Marta Kos stelde gisteren in Straatsburg voor om de financiële steun en de markttoegang voor gevoelige Oekraïense landbouwproducten te kunnen beperken, ook nadat het land lid is geworden. De Commissie verwijst daarvoor naar de omvang, de structuur en de zeer hoge productiviteit van de Oekraïense landbouw. Voor Vautmans moet worden vermeden dat de toetreding van Oekraïne een buitensporig groot deel van het Europese landbouwbudget opslorpt ten koste van onze eigen boeren. Daarnaast kan verdere uitbreiding alleen slagen als ook de Europese Unie zelf hervormt, zodat een grotere Unie niet leidt tot meer politieke blokkering.

“We blijven Oekraïne volop steunen, ook op zijn weg naar de Europese Unie”, zegt Hilde Vautmans. “Maar onze boeren mogen daarvan niet de rekening betalen. Oekraïne heeft een enorme en zeer competitieve landbouwsector. Wie dat negeert, zet het draagvlak voor de uitbreiding op het spel. Daarom moeten we nu al duidelijke voorwaarden stellen aan landbouwsubsidies en markttoegang, en niet wachten tot de dag van de toetreding.” Dat het draagvlak broos is, bleek de voorbije jaren. Na de Russische invasie schortte de EU in 2022 de invoerheffingen en quota voor Oekraïense producten op om de economie van het land overeind te houden. Goedkoop graan, suiker, pluimvee en eieren kwamen massaal op de Europese markt. In Polen, Hongarije, Roemenië en Slovakije blokkeerden boeren grensovergangen, en ook elders in Europa trokken landbouwers de straat op. Europa moest een noodrem invoeren en heeft de handel met Oekraïne intussen opnieuw in een herziene overeenkomst gegoten.

Ontwrichtende solidariteit

“Die les moeten we onthouden”, zegt Vautmans. “Solidariteit die onze eigen boeren in de problemen brengt, houdt geen stand. Ik kom uit Haspengouw. Ik zie hoe hard onze landbouwers en fruittelers werken, met strenge normen voor voedselveiligheid, dierenwelzijn en milieu. Zij moeten kunnen concurreren op gelijke voorwaarden. Een Europees landbouwbudget van zo’n 55 miljard euro per jaar kan je niet zomaar openzetten voor een landbouwsector van die omvang zonder dat het systeem kantelt.” Volgens Vautmans moet Europa Oekraïne tegelijk helpen om zijn landbouwproducten opnieuw sterker af te zetten op de traditionele markten buiten de EU, in Noord-Afrika, het Midden-Oosten en Azië. De Russische oorlog heeft die handelsroutes zwaar verstoord. “Oekraïne was de graanschuur van een groot deel van de wereld, en dat moet het opnieuw worden”, zegt Vautmans. “Zo ondersteunen we de Oekraïense economie zonder onze eigen landbouwmarkt te ontwrichten. En we beletten dat Rusland die markten inpalmt en voedsel als wapen gebruikt. Met overgangsperiodes, plafonds op landbouwsteun en bescherming voor gevoelige producten kunnen solidariteit met Oekraïne en bescherming van onze eigen landbouw perfect hand in hand gaan.”

Vautmans benadrukt dat het voorstel geen rem mag worden op de toetreding zelf. “De plaats van Oekraïne is in de Europese Unie”, zegt Hilde Vautmans. “Maar een uitbreiding slaagt alleen als de burgers en de boeren ze meedragen. Duidelijke afspraken vandaag voorkomen boze tractoren morgen.”